Leczenie niepłodności metodą zapłodnienia pozaustrojowego

11 lutego 2021 r. w siedzibie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu zostały podpisane umowy na realizację:  „Programu polityki zdrowotnej leczenia niepłodności metodą zapłodnienia pozaustrojowego dla mieszkańców województwa wielkopolskiego”.

Proces kwalifikacji do Programu rusza od 12 lutego br., chętni do udziału w Programie powinni kontaktować się z:

Realizatorzy Programu będą przeprowadzać kwalifikację do udziału w nim na podstawie wskazanych niżej kryteriów.

Program polityki zdrowotnej leczenia niepłodności metodą zapłodnienia pozaustrojowego dla mieszkańców województwa wielkopolskiego

Departament Zdrowia Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu opracował program polityki zdrowotnej pn.: „Program polityki zdrowotnej leczenia niepłodności metodą zapłodnienia pozaustrojowego dla mieszkańców województwa wielkopolskiego” zwany dalej Programem.

Cele Programu

Głównym celem Programu jest zwiększenie dostępu dla mieszkańców województwa wielkopolskiego do usług medycznych w zakresie leczenia niepłodności w formie zapłodnieni  a pozaustrojowego oraz mrożenia komórek jajowych dla kobiet po terapii gonadotoksycznej, jako metody odroczenia płodności. Dodatkowo określono następujące cele szczegółowe:

  1. Ograniczenie o 25 proc. zjawiska niepłodności metodami zapłodnienia pozaustrojowego wśród wszystkich par uczestniczących w Programie
  2. Odroczenie płodności u 100% uczestniczek Programu przed leczeniem gonadotoksycznym.

Kto może uczestniczyć w Programie?

W Programie mogą wziąć udział osoby, które spełniły wszystkie kryteria włączenia w nim wskazane.

Kryteria kwalifikacji do udziału w Programie w zakresie zastosowania metody zapłodnienia pozaustrojowego:

  1. osoby aplikujące do Programu (kobieta i mężczyzna) w dniu zgłoszenia muszą mieć ukończone 25 lat oraz nie ukończone 40 lat (kobieta);
  2. osoby aplikujące do Programu (kobieta i mężczyzna) muszą mieszkać na terenie województwa wielkopolskiego, tj. muszą być osobami fizycznymi mieszkającymi na terenie województwa wielkopolskiego w rozumieniu Kodeksu cywilnego od 12 miesięcy w chwili aplikowania do Programu i/lub mieszkającymi, zameldowanymi i rozliczającymi podatek dochodowy za poprzedni rok na terenie województwa wielkopolskiego; Weryfikacja powyższego będzie dokonywana na podstawie oświadczenia. W przypadku wystąpienia wątpliwości realizatora w tym zakresie, weryfikacja może nastąpić na podstawie dokumentu przedstawionego do wglądu realizatorowi (np. dowód osobisty, paszport, aktualny druk PIT, aktualne zaświadczenie z urzędu prowadzącego dział zajmujący się merytorycznie ewidencją ludności i inne).
  3. osoby aplikujące do Programu (kobieta i mężczyzna) muszą przedłożyć realizatorowi wypełniony druk świadomej zgody na udział w Programie oraz podpisać oświadczenie, że nie są obecnie uczestnikami innego Programu o podobnym charakterze finansowanym ze środków publicznych lub nie uczestniczyły w podobnym Programie finansowanym ze środków publicznym w ciągu ostatnich trzech lat;
  4. u osób aplikujących do Programu (kobieta i mężczyzna) musi zostać stwierdzona i potwierdzona dokumentacją medyczną, bezwzględna przyczyna niepłodności lub nieskuteczne leczenie niepłodności zgodne z rekomendacjami i standardami praktyki lekarskiej w okresie 12 miesięcy poprzedzających zgłoszenie do Programu, wraz ze wskazaniem do zapłodnienia pozaustrojowego. Poniżej kryteria kwalifikacji do leczenia metodą zapłodnienia pozaustrojowego:

czynnik jajowodowy:

niepłodność idiopatyczna:

czynnik męski:

endometrioza:

zaburzenia hormonalne do 6 cykli stymulowanych bez efektu.

nieudane próby inseminacji domacicznej do 3 cykli.

Wszystkie powyżej określone kryteria w pkt 1-3 i co najmniej jedno kryterium z pkt 4 musi być spełnione. Niespełnienie co najmniej jednego kryterium określonego w pkt 1-3 lub żadnego kryterium określonego w pkt 4 stanowi przeciwwskazanie do udziału w Programie.

Wskazania medyczne w zakresie zastosowania metody zapłodnienia pozaustrojowego powodujące wyłączenie z Programu:

  1. potencjalne ryzyko braku prawidłowej odpowiedzi na stymulację jajeczkowania (hormon folikulotropowy - FSH powyżej 15 mU/mL w 2-3 dniu cyklu lub hormonu antymullerowski AMH poniżej 0,7 ng/mL);
  2. nieodpowiednia odpowiedź na prawidłowo przeprowadzoną stymulację jajeczkowania, czego wyrazem był brak pozyskania komórek jajowych w 2 cyklach stymulacji;
  3. nawracające utraty ciąż w tym samym związku;
  4. wady macicy bezwzględnie uniemożliwiające donoszenie ciąży;
  5. brak macicy.

Kryteria kwalifikacji do udziału w Programie w zakresie mrożenia komórek jajowych przed zastosowaniem terapii gonadotoksycznej:

  1. kobieta aplikująca do programu musi mieszkać na terenie województwa wielkopolskiego tj. musi być osobą fizyczną mieszkającą na terenie województwa wielkopolskiego w rozumieniu Kodeksu cywilnego od 12 miesięcy w chwili aplikowania do programu
  2. kobieta aplikująca do Programu musi przedłożyć realizatorowi wypełniony druk świadomej zgody na udział w Programie oraz podpisać oświadczenie, że nie jest obecnie uczestnikiem innego Programu o podobnym charakterze finansowanym ze środków publicznych lub nie uczestniczyła w podobnym programie finansowanym ze środków publicznych w ciągu ostatnich trzech lat;
  3. u kobiety aplikującej do Programu musi zostać stwierdzona i potwierdzona dokumentacją medyczną choroba nowotworowa lub inna choroba, której leczenie wymaga zastosowania terapii gonadotoksycznej.

Wszystkie powyżej określone kryteria w pkt 1-3 muszą być spełnione, aby uczestniczyć w Programie. Niespełnienie co najmniej jednego z ww. kryterium stanowi przeciwwskazanie do udziału w Programie.

W Programie nie została określona dolna ani górna granica wieku uczestniczek aplikujących do Programu w zakresie procedury mrożenia komórek jajowych przed zastosowaniem terapii gonadotoksycznej.

O kwalifikacji do Programu będzie ostatecznie decydował lekarz w oparciu o wskazania medyczne.

Założenia do programu zostały oparte na rekomendacjach Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu i Embriologii (PTMRiE) oraz Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników z 2018 r.

Dofinansowanie

Budżet na realizację programu na 2021 rok wynosi 1 000 000 zł. Przy planowanym budżecie Programu, będzie można przeprowadzić 200 procedur zapłodnienia pozaustrojowego (tj. dla około 66 par z województwa wielkopolskiego,  przy założeniu, że jedna para skorzysta z trzech procedur) oraz 10 procedur mrożenia komórek jajowych przed leczeniem gonadotoksycznym. Każdej parze uczestniczącej w programie zostaną zrefundowane maksymalnie 3 próby zapłodnienia pozaustrojowego, maksymalnie do kwoty 5 000 zł na jedną procedurę  zapłodnienia pozaustrojowego (kwota dofinansowania może być niższa, jeśli nie zostały wykonane wszystkie usługi medyczne przewidziane w programie). Każdej uczestniczce w ramach programu przed leczeniem gonadotoksycznym zostanie zrefundowana w 100 % procedura mrożnia komórek jajowych.

Pozytywna opinia o Programie

Program uzyskał warunkowo pozytywną opinię Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT) nr 48/2020 z dnia 31 lipca 2020 r. Treść Programu została dostosowana do uwag zawartych w opinii.

Problem niepłodności

W Polsce nie prowadzono do tej pory badań epidemiologicznych w zakresie określenia częstości występowania niepłodności. W związku z tym, aby oszacować częstość tego zjawiska należy posłużyć się danymi szacunkowymi. Według Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu i Embriologii (PTMRiE) problem niepłodności w Polsce dotyczy od 10 proc. do 16 proc. par.

Szacuje się, że ok. 1,35-1,5 mln par w Polsce wymaga pomocy lekarskiej w związku z problemem z rozrodem. Z ogólnej liczby niepłodnych par wymagających leczenia, tylko 50 proc. decyduje się na rozpoczęcie postępowania terapeutycznego. Z tej liczby ok. 2 proc. będzie wymagało procedury zapłodnienia pozaustrojowego (IVF). Zakłada się, że w Polsce zapotrzebowanie na leczenie techniką IVF kształtuje się na poziomie 23-25 tys. rocznie. Szacuje się, że przyczyny niepłodności są rozłożone równomiernie po stronie kobiety i mężczyzny, w znacznym odsetku diagnozuje się ją równocześnie u obojga partnerów. U około 20 proc. par nie można ustalić jednoznacznej przyczyny niepłodności.

Dodatkowe informacje

Dodatkowych informacji dotyczących Programu udzielają telefonicznie lub mailowo pracownicy Wydziału Zdrowia Publicznego w Departamencie Zdrowia Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu. Numery kontaktowe: (61) 62 66 353, (61) 62 66 358, (61) 62 67 519, (61) 62 66 357, e-mail: zdrowie.publiczne@umww.pl.

źródło: https://www.umww.pl/in-vitro